Mobiliteit en verkeer

Het bestuur wil het doorgaand zwaar verkeer uit het centrum van Leopoldsburg en Heppen weren met een tonnagebeperking. De wegen in onze dorpscentra zijn gewestwegen (N73) en vallen onder het beheer van het Agentschap Wegen en Verkeer. Tot op heden hebben we nog geen akkoord kunnen bereiken met het Agentschap. Het bestuur blijft zich hiervoor inzetten.

Het aantal handelaars in het centrum van Leopoldsburg is heel divers en relatief beperkt, waardoor er geen nood is aan tijdelijke uren voor laden en lossen. Eventuele hinder door laden en lossen kan je altijd melden bij de dienst mobiliteit. Dan proberen we hier in overleg met de betrokken handelaar een oplossing voor te vinden.

Dit is niet voorzien in het meerjarenplan. Het gemeentelijk mobiliteitsplan en het project ‘Naar de Kern’ bevatten maatregelen en acties om het centrum (waaronder de Maarschalk Fochstraat) aantrekkelijker te maken.

In mei 2023 heeft de gemeenteraad het mobiliteitsplan goedgekeurd. Dit bevat veel maatregelen om de hinder door het verkeer te verlagen en de verkeersveiligheid te verhogen. Stap voor stap wordt het plan uitgevoerd.  Wegen worden nu anders aangelegd, zodat ze minder uitnodigen tot snel rijden, we voerden een zone 30 in in verschillende straten, we zetten in op handhaving door trajectcontroles en flitscontroles door de politie, ... Je kunt het mobiliteitsplan hier raadplegen.

In mei 2023 heeft de gemeenteraad het mobiliteitsplan goedgekeurd. Dit bevat veel maatregelen om de hinder door het verkeer te verlagen en de verkeersveiligheid te verhogen. Stap voor stap wordt het plan uitgevoerd.  Wegen worden nu anders aangelegd, zodat ze minder uitnodigen tot snel rijden, we voerden een zone 30 in in verschillende straten, we zetten in op handhaving door trajectcontroles en flitscontroles door de politie, ... Je kunt het mobiliteitsplan hier raadplegen.

De taak van de gemachtigde opzichters is beperkt tot het helpen oversteken van voetgangers ter hoogte van zebrapaden. Zij hebben niet de bevoegdheid om voetgangers (ook kinderen) tegen te houden en te laten wachten om over te steken. Bovendien is volgens de verkeersregels iedere bestuurder (ook fietsers) VERPLICHT te stoppen voor iedere voetganger die ter hoogte van een zebrapad de intentie heeft om over te steken. Doe je dit niet, dan maak je een verkeersovertreding en kan je een boete krijgen.

Het bestuur is momenteel bezig met het aanpassen van de maximumsnelheidsregimes in alle straten in onze gemeente. Volgens de nieuwe principes is de gewenste toegelaten snelheid in een lokale erftoegangsweg 30 km/u. Deze aanpassingen worden geleidelijk ingevoerd.

Bij de (her)aanleg van wegen worden sinds de opmaak van het gemeentelijk mobiliteitsplan nieuwe regels gebruikt. Zo worden de wegen smaller aangelegd zodat hier minder snel kan gereden worden. Bij het bepalen van de wegbreedte wordt gekeken naar het gewenste verkeer. In een woonstraat moeten een auto en een fiets elkaar vlot kunnen kruisen. Voor een auto wordt uitgegaan van een breedte van 2,5 meter en voor een fiets van een breedte van 1,5 meter. Dus hier is de aangewezen wegbreedte 4 meter. Voor het geval dat twee auto’s elkaar moeten kruisen, wordt er nog aan beide zijden een kantstrook van 0,5 meter voorzien. Dus de totale wegbreedte in een woonstraat bedraagt 5 meter. Het spreekt voor zich dat auto’s bij het kruisen hun snelheid aanpassen en trager rijden.

Voor ontsluitingswegen bedraagt de totale wegbreedte 6 meter en op grotere wegen waar bussen of veel vrachtwagen passeren wordt de wegbreedte aangepast aan de specifieke situatie. Andere snelheidsremmende maatregelen in straten worden straat per straat bekeken door de gemeentelijke verkeerscommissie (Gecomove).

Het aanleggen van fietspaden is niet altijd wenselijk, soms is gemengd verkeer de beste oplossing. In het mobiliteitsplan zijn de wegen in Leopoldsburg opgedeeld in 3 categorieën. Per categorie werd bepaald of er fiets- en of voetpaden gewenst zijn.

De Antwerpsesteenweg die de verbinding vormt tussen de Kanaalkom en het centrum is een gewestweg en valt onder het beheer van het Agentschap Wegen en Verkeer. Op vraag van het gemeentebestuur is er een studie opgestart om veilige fietspaden aan te leggen tussen Quatre Bras en de grens met Balen. De Vlaamse regering heeft in zijn huidige investeringsprogramma (2025-2027) niet de nodige middelen opgenomen voor de aanleg ervan. Daarom heeft het bestuur dit project doorgegeven als prioritair op te nemen in het volgende investeringsprogramma (2028 –2029) van de Vlaamse regering.

In het centrum zijn meerdere publieke fietsenstallingen (aan het station, achter het gemeentehuis, ...). Daarnaast werden er ook op verschillende plaatsen fietsnietjes geplaats waar je veilig en vlot je fiets kan stallen en vastmaken. In de toekomst zullen we nog meer van deze fietsnietjes plaatsen.

Er zijn al meerdere straten ingericht als fietsstraat. Door de Werkgroep mobiliteit wordt regelmatig nagekeken of er nog bijkomende fietsstraten moeten ingericht worden. Het is aangewezen om enkel belangrijke fietsverbindingen in te richten als fietsstraat.

Het is niet altijd mogelijk om binnen de beschikbare ruimte een afscheiding te plaatsen tussen de rijweg en fietspaden. Voor de aanleg van fietspaden zijn aanbevelingen opgesteld die in heel Vlaanderen van toepassing zijn – deze aanbevelingen zijn opgenomen in het ‘Fietsvademecum’.

Zo is het bij een maximum snelheidsbeperking van 50 km/u mogelijk om aanliggende verhoogde fietspaden aan te leggen en moet bij een snelheidsbeperking van 70 km/u gekozen worden voor vrijliggende fietspaden.

Bij de aanleg van nieuwe fietspaden worden deze aanbevelingen voor zover het technisch haalbaar is gevolgd.

Op wegen waar de snelheidslimiet niet hoger is dan 50 km/u mag een bestuurder van een speedpedelec kiezen waar hij rijdt: op het fietspad of op de weg. Hij moet zich wel aan het snelheidsregime houden. Bedraagt dit 30 km/u dan mag hij niet sneller dan 30 km/u rijden. Op wegen waar de snelheidslimiet hoger is dan 50 km/u moet hij op het fietspad rijden.

Natuurlijk is respect voor andere weggebruikers hier heel belangrijk bij. De wegcode stelt immers dat alle bestuurders hun snelheid en rijgedrag moeten aanpassen aan de specifieke situatie. Het spreekt voor zich dat een bestuurder van een speedpedelec geen 45 km/u rijdt op een heel druk recreatief fietspad terwijl dit op bijvoorbeeld een fietssnelweg wel kan.

De jaagpaden zijn meestal ook openbare wegen, vaak uitsluitend voor wandelaars en fietsers. De vlotte en autoluwe fietsverbindingen lokken toeristische fietsers, wielertoeristen én fietsers die snel en veilig naar het werk willen fietsen. Maar ook hengelaars maken gebruik van de jaagpaden. Daarbij komt nog dat sommige bedrijven of bewoners een vergunning hebben om er met gemotoriseerde voertuigen te komen. Omwille van dat gemengd gebruik van de jaagpaden moeten de gebruikers rekening houden met elkaar. Dat kan door:

• je snelheid aan te passen aan de gebruikers. De maximaal toegelaten snelheid op een jaagpad is 30 km/uur.
• door voldoende afstand te houden zodat je altijd kunt stoppen.

Bij het plaatsen van straatmeubilair en verkeerssignalisatie wordt er steeds op gelet dat deze het zicht op de kruispunten niet hinderen. Voor het maaien van bermen moeten we ons houden aan het bermbesluit: enkel maaien na 15 juni. Daarom dat bij gunstige weersomstandigheden het gras soms heel hoog staat waardoor het zicht op de weg afneemt. We merken dat het vaak hagen of groen op privépercelen zijn die het zicht beperken. Daarom een oproep aan iedereen om zijn haag (zeker aan de straatkant) regelmatig te snoeien.

Verkeersspiegels worden niet meer geplaatst omdat deze vaak een verkeerd beeld geven op de verkeerssituatie en hierdoor de veiligheid verslechteren. Met een verkeersspiegel kan je bijvoorbeeld de snelheid of de afstand van het aankomende voertuig niet inschatten.

De oversteekplaatsen in de buurt van de scholen zijn een aantal jaren geleden uitgerust met verlichting. Niet alle oversteekplaatsen kunnen zo ingericht worden.

Sommige zebrapaden langs gewestwegen stoppen tegen de parkeerstrook waardoor voetgangers tussen de geparkeerde voertuigen moeten wandelen om het zebrapad te kunnen gebruiken. We hebben aan het Agentschap Wegen en Verkeer gevraagd om deze zebrapaden door te trekken tot op de parkeerplaatsen. Dit betekent dat er ter hoogte van deze zebrapaden niet meer geparkeerd mag worden.

De Werkgroep mobiliteit heeft recent alle zebrapaden in onze gemeente geïnventariseerd en aangeduid welke zebrapaden geen nut hebben en mogen verdwijnen en op welke locaties een bijkomend zebrapad gewenst is. Dit project zal in de loop van volgend jaar uitgevoerd worden.

Een zebrapad aanleggen tussen de apotheek en de krantenwinkel in Heppen is geen goed idee, dit zou in een bocht liggen waardoor het zicht op overstekende voetgangers beperkt is. We bekijken wel of er wat geschoven kan worden met de bestaande zebrapaden op de Dorpsstraat / Leopoldsburgsesteenweg zodat er een zebrapad dichter bij deze handelszaken ligt.

Met de opmaak van het nieuw mobiliteitsplan willen we alle kansen geven aan de zachte weggebruikers en staan deze centraal in het gemeentelijk mobiliteitsbeleid.

Alle verkeersdeelnemers (ook de fietsers) moeten de verkeerswetgeving naleven. Belangrijk hierbij is RESPECT en dit voor iedereen, zowel automobilisten, fietsers als voetgangers, speedpedelecs, steps, ...

De oversteekplaatsen in de buurt van de scholen zijn een aantal jaren geleden uitgerust met verlichting. Niet alle oversteekplaatsen kunnen zo ingericht worden.

Samen met de dienst AWV van de Vlaamse overheid, de provincie Limburg en de politie is het bestuur een onderzoek gestart hoe we de schoolomgeving ter hoogte van de Diestersteenweg veiliger kunnen maken. Eind 2025 werden er verkeersmetingen uitgevoerd ter hoogte van deze schoolomgeving om een zicht te krijgen op het verkeer ter hoogte van de school. Naar aanleiding van deze gegevens zullen er maatregelen uitgewerkt worden om de schoolomgeving veiliger te maken.

Vaak zijn het de ouders zelf die voor onveilige verkeerssituaties ter hoogte van de schoolpoort zorgen door op het fietspad te parkeren, dubbel te parkeren, te draaien op plaatsen waar het niet toegelaten is, ...

De controle op foutparkeren is (behalve in de blauwe zone) bevoegdheid van de politie. Wanneer er verkeersovertredingen en dus ook foutparkeren worden vastgesteld, treedt de politie op.

Het is onmogelijk om voor grote evenementen in het centrum voor iedereen een parkeerplaats te voorzien – de beschikbare ruimte is nu eenmaal beperkt. Het is ook niet mogelijk om te verhinderen dat bezoekers op de parkeerplaatsen in het centrum gaan staan. Dit kan enkel door er een parkeerverbod te plaatsen, maar dan is dit van toepassing voor iedereen, ook voor de bewoners. Daarom zet het bestuur er bij dergelijke evenementen vooral op in om de bezoekers aan te moedigen om met de fiets te komen en veilige fietsenstallingen te voorzien.

De parkeervakken zijn in het najaar van 2025 herschilderd. Door de parkeervakken duidelijk af te bakenen willen we voorkomen dat geparkeerde voertuigen meerdere parkeerplaatsen innemen.

Iedereen moet zich aan de wegcode en verkeersregels houden. De politie staat in voor de controle hierop.  Meldingen hieromtrent kunnen steeds doorgegeven worden aan de politie of de dienst mobiliteit.

De verkeersregels komen aan bod in het noodopvangcentrum en in inburgeringslessen.

Verkeersregels komen aan bod in de inburgeringscursussen voor nieuwkomers. In het najaar van 2025 heeft het bestuur samen met de organisatie ‘Cultuursmakers’ een opfriscursus over de verkeersregels georganiseerd.  Hierop waren ruim 100 aanwezigen. Deze cursus zullen we in de toekomst nog een aantal keren organiseren.

Verkeersregels komen aan bod in de inburgeringscursussen voor nieuwkomers. In het najaar van 2025 heeft het bestuur samen met de organisatie ‘Cultuursmakers’ een opfriscursus over de verkeersregels georganiseerd.  Hierop waren ruim 100 aanwezigen. Deze cursus zullen we in de toekomst nog een aantal keren organiseren.

Woon je in het centrum van Leopoldsburg of Heppen, dan kan je bij de dienst mobiliteit vragen om een wegmarkering ‘verboden parkeren’ voor je inrit of garage te schilderen. Staat er iemand voor je inrit of garage geparkeerd, dan kan je de politie bellen.

Gebruikers van e-steps zijn gelijkgesteld met fietsers en moeten dus de regels voor fietsers volgen. Deze mogen niet op het voetpad rijden met de e-step, maar moeten op het fietspad rijden. Zijn er geen fietspaden, dan moeten deze op de rijbaan rijden. In voetgangerszones geven verkeersborden aan of fietsers (en dus ook e-steps) al dan niet toegelaten zijn. Zo ja, dan moeten ze stapvoets rijden. Overtredingen van deze regels moeten vastgesteld en gehandhaafd worden door de politie.

Fietsers mogen niet op het voetpad rijden, maar moeten op het fietspad rijden. Zijn er geen fietspaden, dan moeten deze op de rijbaan rijden. In voetgangerszones geven verkeersborden aan of fietsers (en dus ook e-steps) al dan niet toegelaten zijn. Zo ja, dan moeten ze stapvoets rijden. Overtredingen van deze regels moeten vastgesteld en gehandhaafd worden door de politie.

De handhaving van de verkeersregels is een taak van de politie. De gemeente heeft pas ook trajectcontroles ingericht.  Meer handhaving en inzet van inspecteurs heeft ook een kostprijs.

Het is niet aangewezen om overal trajectcontroles te plaatsen. Dit kan best alleen op plaatsen waar er een onveilige situatie is of een groot probleem met overdreven snelheid.  In Leopoldsburg zijn er momenteel drie trajectcontroles actief: één op de gewestweg Lommelsesteenweg, geplaatst door het Agentschap Wegen en Verkeer en twee op gemeentewegen:

• Heidestraat / Groenstraat: ter bescherming van de vele fietsers tussen Immert en het centrum van Heppen en naar het voetbalterrein KESK, het buurthuis en het toekomstig zwembad.
• Delannoylaan / Corspelsestraat: dit is een verbindingsweg met veel verkeer waar vaak te snel wordt gereden en ter bescherming van de schoolomgeving.

Er zijn nog twee bijkomende trajectcontroles gepland op gemeentewegen, namelijk op de Kerkhovenweg en de Kanaalstraat. Deze zullen in de loop van de volgende jaren geplaatst en in dienst genomen worden.

Het openbaar vervoer is de bevoegdheid van de Vlaamse overheid (Vervoersmaatschappij De Lijn) en de federale overheid (NMBS). Door de centrale ligging in de regio en de aanwezigheid van een station is Leopoldsburg relatief goed bediend door het openbaar vervoer. Het bestuur zit regelmatig samen met de NMBS en De Lijn om het openbaar vervoeraanbod nog beter af te stemmen op de noden van onze inwoners.

Het bestuur heeft ervoor geopteerd om de zogenaamde gemeentekorting toe te kennen. Alle reizigers die binnen de grenzen van Leopoldsburg de bus nemen, betalen 1 euro per rit met een Lijnkaart 10 ritten met gemeentekorting. De enige voorwaarde is dat de op- en afstaphalte van de verplaatsing binnen de grenzen van Leopoldsburg liggen. Het bestuur heeft geen andere kortingen voorzien in de begroting.

Jaarlijks worden er heel wat wegenwerken gepland en uitgevoerd. Dit gaat van herstellingen van wegen tot de aanleg van nieuwe fiets- en voetpaden. Het is echter niet mogelijk om alles ineens aan te pakken. Daarom maakt het bestuur jaarlijks een prioriteitenlijst, rekening houdend met de kostprijs. Binnen het beschikbare budget pakt het projecten met de hoogste prioriteit eerst aan.

Het is niet gewenst om in alle straten fiets- en/of voetpaden aan te leggen. Soms is gemengd verkeer de beste oplossing. Zo is in woonstraten waar enkel lokaal verkeer (bewoners en hun bezoek) gewenst is, geen nood aan aparte fiets- en voetpaden. De bewoners zijn immers zelf verantwoordelijk voor de verkeersveiligheid in hun straat.

In het mobiliteitsplan is aangeduid welke de woonstraten (lokale erftoegangswegen) zijn in onze gemeente.

Afgelopen jaren zijn er al op verschillende locaties in onze gemeente publieke laadpalen geplaatst volgens twee principes:

• Paal volgt wagen: heb je een elektrische wagen, ben je niet in de mogelijkheid om op eigen terrein te laden en is er geen publieke laadpaal op minder dan 250 meter van je woning, dan kon je een laadpaal in de buurt aanvragen.
• Op strategische locaties, vaak in de buurt van ontmoetingsplaatsen werden publieke laadpalen geplaatst. Zo zijn er publieke laadpalen op het Koning Astridplein, aan het buurthuis in Heppen, aan de bibliotheek en sporthal, aan de kerk in Heppen, ...

Vanaf 2026 is de aanpak gewijzigd en worden er enkel publieke laadpalen geplaatst op locaties die zijn opgenomen in het gemeentelijk strategisch laadplan. Dit gemeentelijk strategisch laadplan wordt in de eerste helft van 2026 opgemaakt.

Jaarlijks worden er heel wat wegenwerken gepland en uitgevoerd. Dit gaat van herstellingen van wegen tot de aanleg van nieuwe fiets- en voetpaden. Het is echter niet mogelijk om alles ineens aan te pakken. Daarom maakt het bestuur jaarlijks een prioriteitenlijst, rekening houdend met de kostprijs. Binnen het beschikbare budget pakt het  projecten met de hoogste prioriteit eerst aan. Tekortkomingen aan fiets- en voetpaden kan je beste melden via ons contactformulier.

De kwaliteitscontrole na wegenwerken op gemeentewegen gebeurt door de toezichter van gemeentelijke technische dienst. Bij alle wegenwerken wordt een (voorlopige) oplevering gemaakt waarbij gebreken worden genoteerd en termijnen worden bepaald om deze gebreken aan te pakken. Het bestuur moet uiteindelijk instemmen met de voorlopige en definitieve oplevering na wegenwerken.

Jaarlijks worden er heel wat wegenwerken gepland en uitgevoerd. Dit gaat van herstellingen van wegen tot de aanleg van nieuwe fiets- en voetpaden. Het is echter niet mogelijk om alles ineens aan te pakken. Daarom maakt het bestuur jaarlijks een prioriteitenlijst, rekening houdend met de kostprijs. Binnen het beschikbare budget pakt het  projecten met de hoogste prioriteit eerst aan. Tekortkomingen aan fiets- en voetpaden kan je beste melden via ons contactformulier.

De spoorwegtunnel is eigendom van Infrabel en dus ook de inrichting valt onder hun bevoegdheid. De gemeente zal aan Infrabel vragen om deze tunnel op te waarderen.

Op langere termijn zal deze tunnel vervangen worden door een nieuwe, bredere fietstunnel met aangepaste hellingsgraad voor de fietssnelweg.

Er is momenteel 1 publieke deelwagen in Leopoldsburg. Deze staat op het Koningin Astridplein ter hoogte van het gemeentehuis. Deze deelwagen doet ook dienst als dienstwagen voor de gemeentelijke diensten, waardoor hij tijdens de kantooruren enkel kan gereserveerd en gebruikt worden door de gemeentelijke diensten. Buiten de kantooruren - ‘s avonds en in het weekend – kan hij gebruikt worden door de inwoners. In de loop van 2026 past het bestuur deze regeling aan en zullen ook inwoners de deelwagen elk moment van de week kunnen gebruiken (ook tijdens de kantooruren), op voorwaarde dat hij al niet door iemand anders is geboekt.

Zo’n 1300 gezinnen in Leopoldsburg hebben geen wagen. Zij zijn afhankelijk van het openbaar vervoer, vrienden of familie of kunnen een deelwagen gebruiken.

Er is momenteel 1 publieke deelwagen in Leopoldsburg. Dit is een kleine elektrische personenwagen met een voldoende groot rijbereik. Bij voldoende vraag kan het bestuur bekijken om ook elektrische lichte vracht als deelwagen in gebruik te nemen.

Er staan inderdaad 8 blue-bikes aan het station. Aan de fietsenstalling van deze fietsen zijn borden aangebracht die duidelijk maken dat hier deelfietsen staan.

Via de gemeentelijke communicatiekanalen (website, infoblad, nieuwsbrief, ...) zal het bestaan en gebruik van de deelfietsen beter kenbaar gemaakt worden.